Spring naar inhoud

3 – Het discours van Foucault

november 24, 2019

Michel Foucault gaat nog een stap verder: ik, wie dat ook is, is geen subject van de taal, maar object. Met andere woorden: ik ben niet de afzender van wat ik zeg, maar wat ‘ik’ zeg(t), maakt mij tot wie ik ben. Bij Foucault is de identiteit ondergeschikt aan het discours. Heel mooi verwoordt hij dat in zijn inaugurele rede aan het College de France, als hij –in parafrase- zegt: ‘Liever dan hier te staan en deze rede uit te spreken, zou ik opgenomen willen zijn in alles wat hier wordt gezegd en daaruit te voorschijn komen als wie ik ben’.

Foucault is een filosoof.

Het discours is een begrip dat ook door anderen gebruikt wordt. Meestal het eenvoudigst te begrijpen als een geheel aan (min of meer samenhangende) teksten die samen een (omvattend) verhaal vertellen. Feit is dat het discours niet onderworpen is aan een auteur.

Het discours is soms wel te koppelen aan een tijdsperiode. Of aan een vakgebied. Of een sociaal-culturele context. Aan politiek. Zo beschouwd is een discours al snel een betekenis verlenende omgeving voor wat ‘waarheid’ is.

En waarheid is subjectief.

Voorbeeld: geschiedenisboeken worden herschreven met de kennis van nu!

Op allerlei niveaus vindt voortdurend strijd plaats om het discours een richting op te sturen, om zich ‘de waarheid’ toe te eigenen. Macht over het woord. Ook op persoonlijk vlak: bepaal jij wie ik ben of bepaal ik dat? Hoezo ‘meerderheid van stemmen’? Er is er maar een die het kan weten en dat ben ik! Toch?

Nee, dus. De context is groter dan het verhaal en het collectief is sterker dan het individu. Taal is een levend iets, kennis en waarheid zijn niet alleen in eigen woorden te vatten. Wiens brood men eet, diens taal men spreekt.

From → Uncategorized

Geef een reactie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: